Znasz to uczucie – przekręcasz się z boku na bok w łóżku, a Twoje myśli galopują? Wiele osób sięga wtedy po melatoninę, nasz naturalny towarzysz snu, by odzyskać spokój i zasnąć. Ale co jeśli rutynowe sięganie po tę suplementację, którą często traktujemy jak cukierka, niesie ze sobą ukryte ryzyko? Naukowcy zauważyli coś niepokojącego, co powinno dać nam do myślenia, zanim po raz kolejny sięgniemy po tę "cudowną" tabletkę na sen.
Czy Twój suplement snu działa przeciw Tobie?
Melatonina, uważana przez wielu za łagodny środek wspomagający sen, jest czwartym najpopularniejszym suplementem w USA. Dostępna bez recepty, łatwo dostępna i często wybierana jako szybkie rozwiązanie na bezsenność. W mojej praktyce widzę, jak wiele osób polega na niej przez miesiące, a nawet lata, nie zastanawiając się nad potencjalnymi długoterminowymi konsekwencjami. Teraz zaczynamy dostrzegać, że to powszechne przekonanie o jej całkowitym bezpieczeństwie może być błędne.
Niepokojące powiązania z naszym sercem
Ostatnia analiza ponad 130 000 dorosłych, choć jeszcze niezweryfikowana przez recenzentów, podniosła ważny sygnał alarmowy. Badacze przyjrzeli się osobom, które przyjmowały melatoninę przez ponad rok w porównaniu do tych, które tego nie robiły. Wyniki są zaskakujące: grupy przyjmujące melatoninę długoterminowo doświadczyły o 89% większego ryzyka rozwoju niewydolności serca w ciągu pięciu lat. Co więcej, były dwukrotnie bardziej narażone na śmierć z jakiejkolwiek przyczyny.
Dodatkowa analiza wykazała, że osoby przyjmujące melatoninę dłużej niż rok były niemal 3,5-krotnie częściej hospitalizowane z powodu niewydolności serca w porównaniu do grupy kontrolnej. Ryzyko śmierci z jakiejkolwiek przyczyny wzrosło z 4,3% do 7,8%.
Pierwsze sygnały, ale jeszcze nie wyrok
Warto jednak zaznaczyć, że te wyniki są wstępne i nie oznaczają, że melatoninę powinniśmy od razu wyrzucić do kosza. Naukowcy podkreślają, że sama melatonina niekoniecznie jest przyczyną tych problemów. W badaniu wykorzystano dane z elektronicznej dokumentacji medycznej, co oznacza, że nie było bezpośredniego kontaktu z uczestnikami na temat ich faktycznego sposobu przyjmowania suplementu. Osoby w grupie kontrolnej, teoretycznie nieprzyjmujące melatoniny, mogły jednak robić to bez recepty.
„Suplementy melatoniny mogą nie być tak nieszkodliwe, jak się powszechnie uważa” – powiedział Ekenedilichukwu Nnadi, naukowiec medyczny z SUNY Downstate/Kings County Primary Care w Nowym Jorku. „Jeśli nasze badanie zostanie potwierdzone, może to wpłynąć na sposób, w jaki lekarze doradzają pacjentom w sprawie środków nasennych”.
Carlos Egea, prezes Hiszpańskiej Federacji Towarzystw Medycyny Snu, choć nie był zaangażowany w badanie, przyznaje, że towarzyszące im wątpliwości metodyczne są istotne. Podkreśla jednak, że „te ustalenia rzucają wyzwanie postrzeganiu melatoniny jako łagodnej terapii przewlekłej i podkreślają potrzebę prospektywnych badań z grupą kontrolną w celu wyjaśnienia jej profilu bezpieczeństwa”.
Kiedy melatoninę można uznać za bezpieczną?
W normalnych warunkach melatonina jest uważana za bezpieczną i dobrze tolerowaną do krótkotrwałego stosowania. Mówimy tu zazwyczaj o okresie od 1 do 2 miesięcy. Istnieje ograniczona liczba badań dotyczących jej efektów po tym czasie, a to właśnie ta luka informacyjna skłania niektórych badaczy do dalszych analiz.
Co warto zapamiętać?
- Melatonina pomaga regulować cykl snu i czuwania, imitując hormon produkowany naturalnie przez mózg.
- Jest dostępna bez recepty w wielu krajach, co ułatwia jej samodzielne stosowanie.
- Chociaż krótkoterminowe stosowanie jest zazwyczaj bezpieczne, długoterminowe efekty wymagają dalszych badań.
- Nawet krótkoterminowe branie może wiązać się z nieznanymi dla wielu użytkowników skutkami ubocznymi. Na przykład, przypadki przedawkowań wśród dzieci w Australii podniosły pytania o jej bezpieczeństwo w niektórych grupach wiekowych.
Praktyczna rada na dziś: nasłuchuj swojego ciała
Zanim sięgniesz po suplement, spróbuj zastosować inne metody poprawy snu. Może to być wprowadzenie regularnych, wieczornych rytuałów, ograniczenie ekranów przed snem czy stosowanie technik relaksacyjnych. Pomyśl o tym jak o przygotowaniu gruntu pod dobry sen, zamiast jednorazowego gaszenia pożaru. Jeśli jednak bezsenność jest chroniczna, najlepszym rozwiązaniem jest konsultacja z lekarzem. Tylko specjalista może ocenić Twój stan zdrowia i dobrać odpowiednią, bezpieczną terapię. Pamiętaj, że nawet suplementy oparte na naturalnych substancjach mogą nieść ze sobą ryzyko, jeśli są stosowane nieodpowiedzialnie.
Czy Ty również stosujesz melatoninę od dłuższego czasu? Jakie są Twoje doświadczenia?
